5 tiêu chuẩn an toàn thực phẩm phổ biến hiện nay

Tiêu chuẩn an toàn thực phẩm là những yêu cầu về kỹ thuật, vệ sinh và quản lý nhằm kiểm soát các mối nguy có thể ảnh hưởng đến độ an toàn của thực phẩm và sức khỏe người tiêu dùng. Những yêu cầu này được áp dụng xuyên suốt quá trình sản xuất, chế biến, đóng gói, bảo quản, vận chuyển và phân phối thực phẩm.

Việc tuân thủ các yêu cầu về an toàn thực phẩm giúp doanh nghiệp phòng ngừa nguy cơ nhiễm vi sinh vật, tồn dư hóa chất và các tác nhân gây ô nhiễm; đồng thời kiểm soát chất lượng sản phẩm, đáp ứng quy định pháp luật và nâng cao uy tín trên thị trường.

Tại Việt Nam, các yêu cầu về an toàn thực phẩm được quy định thông qua hệ thống văn bản pháp luật, tiêu chuẩn quốc gia và quy chuẩn kỹ thuật. Doanh nghiệp cần căn cứ vào đặc điểm sản phẩm, quy trình sản xuất và thị trường tiêu thụ để xác định những yêu cầu phù hợp.

HACCP là viết tắt của Hazard Analysis and Critical Control Points, nghĩa là Phân tích mối nguy và Kiểm soát điểm tới hạn. Đây là hệ thống quản lý an toàn thực phẩm giúp doanh nghiệp nhận diện, đánh giá và kiểm soát các yếu tố có thể gây mất an toàn trong quá trình sản xuất, chế biến và cung ứng thực phẩm.
Tiêu chuẩn HACCP tập trung kiểm soát ba nhóm mối nguy chính: sinh học (vi khuẩn, virus, ký sinh trùng), hóa học (dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, hóa chất tồn dư) và vật lý (mảnh kim loại, thủy tinh, dị vật). Thông qua việc xác định các điểm kiểm soát tới hạn và thiết lập biện pháp giám sát phù hợp, doanh nghiệp có thể chủ động phòng ngừa, giảm thiểu nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Đối tượng áp dụng HACCP bao gồm các tổ chức hoạt động trong chuỗi cung ứng thực phẩm như cơ sở sản xuất nguyên liệu, doanh nghiệp chế biến, đóng gói, bảo quản, vận chuyển, phân phối thực phẩm và cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, không phân biệt quy mô hoạt động.
Tìm hiểu chi tiết: Tiêu chuẩn HACCP là gì?

ISO 22000:2018 là tiêu chuẩn quốc tế quy định các yêu cầu đối với hệ thống quản lý an toàn thực phẩm (FSMS), do Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) ban hành. Tiêu chuẩn giúp doanh nghiệp nhận diện, đánh giá và kiểm soát các mối nguy trong toàn bộ quá trình sản xuất, chế biến và cung ứng thực phẩm.

ISO 22000:2018 được xây dựng trên các nguyên tắc HACCP, kết hợp chương trình tiên quyết (PRPs) và cấu trúc quản lý tương thích với các tiêu chuẩn hệ thống ISO khác.

Việc đạt chứng nhận ISO 22000:2018 giúp doanh nghiệp chứng minh hệ thống quản lý an toàn thực phẩm đáp ứng yêu cầu quốc tế, nâng cao khả năng kiểm soát rủi ro và củng cố niềm tin của khách hàng, đối tác.

Đối tượng áp dụng: Tiêu chuẩn phù hợp với mọi tổ chức tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào chuỗi cung ứng thực phẩm, không phân biệt quy mô và loại hình hoạt động, từ sản xuất, chế biến đến đóng gói, bảo quản, vận chuyển và kinh doanh thực phẩm.

FSSC 22000 là chương trình chứng nhận hệ thống quản lý an toàn thực phẩm được quốc tế công nhận, dành cho các tổ chức hoạt động trong chuỗi cung ứng thực phẩm. Chương trình được xây dựng trên nền tảng ISO 22000, kết hợp các chương trình tiên quyết (PRPs) theo từng ngành và những yêu cầu bổ sung của FSSC.

Việc áp dụng FSSC 22000 giúp doanh nghiệp kiểm soát mối nguy, phòng ngừa nguy cơ nhiễm bẩn, gian lận thực phẩm và nâng cao hiệu quả quản lý an toàn thực phẩm. Chứng nhận cũng góp phần củng cố uy tín, tạo thuận lợi khi hợp tác với đối tác và tham gia chuỗi cung ứng quốc tế.

Để đạt chứng nhận FSSC 22000, doanh nghiệp cần triển khai đầy đủ các yêu cầu về HACCP, điều kiện vệ sinh, truy xuất nguồn gốc, phòng vệ thực phẩm (Food Defense) và kiểm soát gian lận thực phẩm (Food Fraud), phù hợp với phạm vi hoạt động và phiên bản chương trình áp dụng.

GMP (Good Manufacturing Practices) là hệ thống các nguyên tắc và yêu cầu về thực hành sản xuất tốt, nhằm kiểm soát điều kiện sản xuất, đảm bảo chất lượng và an toàn của sản phẩm. Tiêu chuẩn GMP tập trung vào việc quản lý nhà xưởng, thiết bị, nhân sự, nguyên liệu, quy trình sản xuất và vệ sinh trong quá trình vận hành.

Tại Việt Nam, cơ sở sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe bắt buộc phải đáp ứng yêu cầu GMP theo quy định pháp luật. Từ ngày 01/07/2019, các cơ sở thuộc đối tượng này phải áp dụng GMP trong hoạt động sản xuất và duy trì các điều kiện đáp ứng theo quy định hiện hành.

GMP được áp dụng trong nhiều lĩnh vực như sản xuất thực phẩm, dược phẩm, mỹ phẩm và một số sản phẩm y tế. Tùy từng ngành hàng, doanh nghiệp cần triển khai các yêu cầu GMP tương ứng để kiểm soát quy trình, hạn chế sai lỗi và duy trì chất lượng sản phẩm ổn định.

BRCGS Food Safety (thường được gọi là tiêu chuẩn BRC) là tiêu chuẩn quốc tế về an toàn thực phẩm, được xây dựng nhằm thiết lập các yêu cầu kiểm soát chất lượng, tính hợp pháp và an toàn trong hoạt động sản xuất thực phẩm. Tiêu chuẩn giúp doanh nghiệp nhận diện, phòng ngừa và kiểm soát các mối nguy có thể ảnh hưởng đến sản phẩm, từ nguyên liệu đầu vào đến quá trình chế biến, đóng gói và bảo quản.

Việc áp dụng BRCGS Food Safety giúp doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình sản xuất, nâng cao khả năng kiểm soát rủi ro và đáp ứng yêu cầu của các nhà bán lẻ, khách hàng và đối tác quốc tế. Chứng nhận BRCGS cũng góp phần củng cố uy tín thương hiệu và tạo lợi thế khi tham gia chuỗi cung ứng thực phẩm toàn cầu.

Đối tượng áp dụng: Tiêu chuẩn BRCGS Food Safety phù hợp với các cơ sở sản xuất, chế biến và đóng gói thực phẩm, bao gồm doanh nghiệp sản xuất thịt, thủy sản, rau củ quả, đồ uống, bánh kẹo và các sản phẩm thực phẩm khác thuộc phạm vi tiêu chuẩn. Phạm vi áp dụng cụ thể phụ thuộc vào hoạt động và loại hình sản xuất của từng cơ sở.